13. Минтақаи махсуси молиявии сармоягузорӣ «Тамчы»

МОЛИЯВӢ

САРМОЯГУЗОРӢ

ҲУДУДИ «ТАМЧӢ»

13.1. Заминаи ҳуқуқӣ

Ҳудуди махсуси молиявӣ-сармоягузорӣ «Тамчӣ» (ҲМС «Тамчӣ») дар соли 2025 бо Қонуни ҶШС «Дар бораи ҳудуди махсуси молиявӣ-сармоягузорӣ “Тамчӣ” бо режими махсуси ҳуқуқӣ ва мақом» аз 10 июли соли 2025, № 136 таъсис дода шуд (минбаъд – Қонуни ҲМС).

ҲМС «Тамчӣ» қисми ҳудуди вилояти Иссиқ-Кӯли Ҷумҳурии Қирғизистон мебошад, ки дар он режими махсуси ҳуқуқӣ барои фаъолияти соҳибкорӣ ва сармоягузорӣ амал мекунад. Ҳадафҳои таъсиси ин ҳудуд инҳоянд:

Ҳудуди ҲМС «Тамчӣ» чор участкаи заминро бо масоҳати умумии 5 964,73 га дар дохили маҳалҳои айлӣ Шайибек Ата ва Тору-Айғир-Тамчӣ ноҳияи Иссиқ-Кӯл вилояти Иссиқ-Кӯл дар бар мегирад.55

Фармони Президенти Ҷумҳурии Қирғизистон «Дар бораи муайян намудани марзҳои ҳудуди махсуси молиявӣ-сармоягузорӣ “Тамчӣ” бо режими махсуси ҳуқуқӣ ва мақом» аз 7 ноябри соли 2025, № 305.

рушди иқтисод

Ҷумҳурии Қирғизистон;

таъмини кафолатҳои ҳифзи ҳуқуқ ва манфиатҳои қонунии

сармоягузорон (аз ҷумла хориҷӣ)

такмили муҳити сармоягузорӣ

климата

эҷод ва рушди истеҳсолот, инфрасохтори нақлиётӣ

туризм

ва санаторию-курортӣ

соҳа

ҷалби

сармоягузориҳо

мақсадҳои дигар, ки дар Қонуни СФИТ муайян шудаанд

13.2. Режими махсуси ҳуқуқӣ

Яке аз хусусиятҳои калидии СФИТ «Тамчы» режими махсуси ҳуқуқӣ мебошад, ки таъсиси низоми мустақили танзимкунандаи соҳаҳои муайяни фаъолиятро тавассути актҳои СФИТ «Тамчы» пешбинӣ мекунад.

Актҳои СФИТ «Тамчы» аз ҷониби ширкати идоракунанда қабул шуда, дар қаламрави СФИТ қувваи ҳатмӣ доранд. Онҳо метавонанд танзим кунанд:

• таъсис, бақайдгирӣ, амалӣ намудани фаъолият, инчунин мақоми субъектҳо, шартҳои пешбурди фаъолияти соҳибкорӣ аз ҷониби шахсони ҳуқуқӣ ва воқеӣ дар СФИТ «Тамчы»;

• таъсис, идора, фаъолияти мақомоти идоракунӣ, ваколатҳо ва уҳдадориҳои онҳо, инчунин дигар мақомоти идоракунӣ, ки дар СФИТ «Тамчы» таъсис меёбанд;

• амалӣ намудани фаъолияти бонкӣ, молиявӣ, суғуртавӣ, брокерӣ, аз ҷумла дар соҳаи активҳои виртуалӣ ва намудҳои дигари фаъолият, муқаррар намудани талабот ба шахсоне, ки ҳуқуқи амалӣ намудани чунин фаъолиятро доранд;

• татбиқи меъёрҳо ва принсипҳои низоми ҳуқуқии англисӣ, инчунин дигар юрисдиксияҳои низоми ҳуқуқи умумӣ ба муносибатҳое, ки дар Қонуни СФИТ зикр шудаанд;

• масъалаҳои дигар, ки бо фаъолияти СФИТ «Тамчы» алоқаманданд.

Қонунгузории ҶТ дар ҳудуди СФИТ «Тамчы» ба таври зерин татбиқ мешавад:

• нисбат ба муассисаҳои молиявии СФИТ «Тамчы» Қонунҳои «Дар бораи бозори қимматнок», «Дар бораи активҳои виртуалӣ», «Дар бораи бонкҳо ва фаъолияти бонкӣ» татбиқ намешаванд, инчунин нисбат ба мақомоти идоракунии СФИТ «Тамчы» Қонуни «Дар бораи банкротӣ (ноқобили пардохт)» татбиқ намешавад; муносибатҳои меҳнатӣ;

• тартиби иҷозатномадиҳии субъектҳои СФИТ «Тамчы» бо Қонуни СФИТ танзим карда мешавад;

• як қатор кодексҳо ва қонунҳои ҶТ57 танҳо дар қисматҳое, ки бо Қонуни СФИТ ва санадҳои баромада аз он танзим нашудаанд ва бо он зиддият надоранд, татбиқ мешаванд;

• дар ҳолати вуҷуд доштани зиддият байни Қонуни СФИТ ва қонуни конститутсионӣ ё кодекс, ба Қонуни СФИТ афзалият дода мешавад.

• санадҳои СФИТ «Тамчы» ба санадҳои меъёрии ҳуқуқӣ мансубанд.

Аз ҷумла Кодекси замин, Кодекси шаҳрвандӣ, Кодекси мурофиавии шаҳрвандӣ, Кодекси даромадҳои ғайриинтихобӣ, Кодекси меҳнат, Кодекси андоз, Қонунҳои «Дар бораи санадҳои меъёрии ҳуқуқӣ», «Дар бораи бонкҳо ва фаъолияти бонкӣ», «Дар бораи харидҳои давлатӣ», «Дар бораи низоми иҷозатномадиҳӣ», «Дар бораи бозори қимматнок», «Дар бораи активҳои виртуалӣ», «Дар бораи муҳоҷиратҳои хориҷӣ», «Дар бораи муҳоҷиратҳои меҳнатии хориҷӣ», «Дар бораи банкротӣ (ноқобили пардохт)».

13.3. Субъектҳои СФИТ «Тамчы»

Барои амалӣ намудани фаъолият дар ҳудуди СФИТ «Тамчы» ва истифодаи имтиёзҳои он шахсони воқеӣ ва ҳуқуқӣ бояд мақоми субъекти СФИТ «Тамчы»-ро ба даст оранд.

Субъектҳои СФИТ метавонанд шахсони воқеӣ ва ҳуқуқӣ, аз ҷумла шахсони хориҷӣ бошанд, ки тибқи тартиби муқарраргардида дар ҳудуди СФИТ «Тамчы» сабт шудаанд ва дар сурати зарурат иҷозатномаҳои дахлдорро гирифтаанд.

Қонунгузорӣ инчунин мамнуияти дахолати мақомоти давлатӣ ва мақомоти худидоракунии маҳаллӣ дар фаъолияти СФИТ «Тамчы» ва субъектҳои он дар доираи ваколатҳои додашуда бо Қонуни СФИТ-ро пешбинӣ мекунад.

Рӯйхати муфассали намудҳои иҷозатдодашудаи фаъолият дар ҳудуди СФИТ «Тамчы» дар моддаи 16 Қонуни СФИТ муқаррар шудааст.

13.4. Намудҳои иҷозатдодашудаи фаъолият

Дар ҳудуди СФИТ «Тамчы» иҷозат дода мешавад, ки доираи васеи намудҳои фаъолияти тиҷоратӣ амалӣ карда шаванд, аз ҷумла:58 Қонуни СФИТ инчунин имкон медиҳад, ки дар ҳудуди СФИТ «Тамчы» бонкҳо, криптобонкҳо, биржаҳои фондӣ, асъорӣ ва криптовалютӣ, брокерҳо ва дигар муассисаҳои молиявӣ таъсис дода шаванд.

Барои танзими фаъолияти молиявӣ дар ҳудуди СФИТ як танзимгари мустақили молиявӣ таъсис дода мешавад, ки иҷозатномадиҳӣ ва назоратро амалӣ мекунад, аз ҷумла фаъолияти марбут ба активҳои виртуалӣ.

фаъолияти молиявӣ, бонкӣ ва сармоягузорӣ

идоракунии активҳо ва фонди сармоягузорӣ

фаъолият дар соҳаи активҳои виртуалӣ

сармоягузорӣ ва пасандозгузорӣ

фаъолият дар бозорҳои молиявӣ

молиягузории лоиҳа ва корпоративӣ

бонкдории исломӣ ва молиягузорӣ;

амалиёт бо металлҳои қиматбаҳо

навъҳои дигари фаъолияти тиҷоратӣ, ки аз ҷониби қонунгузорӣ манъ нашудаанд58

13.6. Режими виза ва муҳоҷират

Барои кормандони хориҷии субъектҳои СФИТ «Тамчы», кормандони мақомоти идоракунӣ ва аъзои оилаҳои онҳо режими махсуси виза ва муҳоҷират пешбинӣ шудааст.

Хусусиятҳои асосӣ иборатанд аз:

• додани визаҳои махсус бо муҳлати то панҷ сол бо имкони тамдид;

• тартиби соддатаршудаи вуруд ва баромад;

• ҷалби қувваи кории хориҷӣ бидуни зарурати гирифтани иҷозатномаи кор.

Дар фурудгоҳи байналмилалии «Иссык-Кул» фаъолияти низоми дарвозаҳои ҷудошуда (dual-gate system) пешбинӣ шудааст, ки имкон медиҳад ворид шудан мустақиман ба ҳудуди СФИТ «Тамчы» бе баромадан ба дигар ҳудуди Ҷумҳурии Қирғизистон. Ғайр аз ин, қонунгузорӣ имкон медиҳад, ки бидуни виза дар ҳудуди СФИТ то 96 соат қарор дошта бошанд.59

Сарлавҳаи 64 Кодекси андозии ҶҚ аз 18 январи соли 2022 № 3.

13.5. Режими андоз, гумрук ва асъорӣ

Хусусиятҳои асосии СФИТ «Тамчы» иборатанд аз:

• режими махсуси андозбандӣ, ки озодӣ аз ҳамаи намудҳои андозҳоро барои муҳлати 49 сол аз рӯзи ба қувваи қонун даромадани Қонуни СФИТ пешбинӣ мекунад;59

• гардиши озоди асъори хориҷӣ ва активҳои виртуалӣ; • татбиқи тартиби гумрукӣ дар минтақаи озоди гумрукӣ дар тамоми ҳудуди СФИТ «Тамчы»; • имконияти анҷом додани ҳисоббаробаркуниҳо бо ҳар гуна асъор бо мувофиқаи тарафҳо.