Мазмунга өтүү

16. Макулдашууларды чечүү жана сот системасы

5 min readBaker Tilly менен бирге · маалымат 2026-жылдын июнуна карата

16.1. Мыйзамдык база

Кыргыз Республикасынын аймагында талаш-тартыштар мамлекеттик соттордо, ошондой эле альтернативдүү (соттон тышкаркы) талаш-тартыштарды чечүү механизмдеринин алкагында жөнгө салынат.

Негизги нормативдик актылар

Кыргыз Республикасынын Конституциясы (2021); 2017-жылдын 25-январындагы №14 Граждандык процессуалдык кодекси; 2017-жылдын 25-январындагы №13 Административдик процессуалдык кодекси; 2021-жылдын 28-октябрындагы №129 Кылмыш-жаза процессуалдык кодекси.

2021-жылдын 11-апрелинде референдум (жалпы элдик добуш берүү) аркылуу кабыл алынган жана 2021-жылдын 5-майындагы №59 Кыргыз Республикасынын мыйзамы менен күчүнө кирген.

СОТ СИСТЕМАСЫ

16.2. Сот системасы

Кыргыз Республикасынын сот системасы Конституциялык сот, Жогорку сот жана жергиликтүү соттордон турат.

Деңгээли/органСоттордун курамыНегизги ыйгарым укуктары
Биринчи инстанциярайондук, шаардык жана административдик сотторжарандык, экономикалык, административдик жана башка иштерди негизинде кароо
Апелляциялык инстанцияоблустук соттор, Бишкек шаардык сотубиринчи инстанциянын сот актыларын, мыйзамдуу күчүнө кирбеген, кайра кароо
Кассациялык инстанцияКыргыз Республикасынын Жогорку сотумыйзамдуу күчүнө кирген сот актыларын кайра кароо, ошондой эле сот практикасын түшүндүрүү
Конституциялык көзөмөлКР Конституциялык сотунормативдик укуктук актылардын жана эл аралык келишим долбоорлорунун конституциялуулугун текшерүү, Конституцияны түшүндүрүү ж.б.

16.3. Арбитраждык соттор (третейдик соттор)

Кыргыз Республикасынын аймагында соттон тышкаркы талаш-тартыштарды арбитраждык кароо (третейдик сот) аркылуу чечүүгө, эгерде арбитраждык макулдашуу бар болсо же мыйзамда түз көрсөтүлгөн учурларда уруксат берилет.

Негизги нормативдик актКыргыз Республикасынын 2002-жылдын 30-июлундагы №135 «Кыргыз Республикасындагы арбитраждык соттор жөнүндө» Заңы
Туруктуу иштеген институтКыргыз Республикасынын соода-өнөр жай палатасынын алдындагы Эл аралык арбитраждык сот
Колдонуу чөйрөсүжарандык укуктук талаш-тартыштар
Юрисдикциянын негиздемесиарбитраждык макулдашуу (арбитраждык шарт же өзүнчө макулдашуу) же мыйзамдын нормасы
Колдонулуучу укуктармактардын макулдашуусу менен аныкталат; эгер жок болсо – арбитраждык сот тарабынан
Соттун курамыжалгыз арбитр же коллегия (так сандагы мүчөлөр)
Купуялуулукарбитраждык кароо купуялуулук шартында өтөт
Арбитраждык соттун чечимижактар үчүн акыркы жана милдеттүү
Чечимдерге каршы чыгуучектелген учурларда, негизинен мамлекеттин же мамлекеттик катышуусу бар уюмдардын катышуусу менен уруксат берилет
Мажбурлап аткаруумамлекеттик сот тарабынан берилген аткаруу листине негизделет
Соттук көзөмөлаткаруу листин берүүдө же жокко чыгаруу өтүнүчүн караууда формалдык негиздерди текшерүү

16.4. Медиация

Альтернативдик (соттон тышкаркы) талаш-тартыштарды чечүүнүн өзгөчө механизми катары медиация процедурасы каралат.

Негизги нормативдик актКыргыз Республикасынын 2025-жылдын 14-ноябрындагы №256 «Медиация жөнүндө» Заңы
Колдонуу чөйрөсүжарандык, үй-бүлөлүк, эмгек талаштары, кылмыш иштеринин айрым категориялары
Принциптерэркиндик, жактардын тең укуктуулугу, медиатордун нейтралдуулугу, купуялуулук
Өзгөчөлүктөрүкелишимге негизделет; натыйжасы талаштын жактары үчүн милдеттүү болгон медиативдик келишим болуп саналат

16.5. Соттук жана арбитраждык чечимдерди аткаруу

Соттук жана арбитраждык чечимдерди мажбурлап аткаруу Кыргыз Республикасынын Башкы прокуратурасынын алдындагы Сот аткаруучулар кызматы тарабынан жүзөгө ашырылат.

Негизги нормативдик акт Кыргыз Республикасынын 2017-жылдын 28-январындагы №15 «Сот аткаруучулардын статусу жана аткаруу өндүрүшү жөнүндө» Заңы.

Кыргыз Республикасы чет өлкөлүк сот жана арбитраждык чечимдерди таануу жана аткаруу боюнча эл аралык келишимдерге катышат, анын ичинде 1958-жылдагы Нью-Йорк конвенциясы жана ММК алкагындагы келишимдер, ошондой эле бир катар мамлекеттер менен өз ара укуктук жардам берүү боюнча эки тараптуу келишимдер.

Биздин кызматтар

Биз толук

кызматтар спектрин сунуштайбыз, анын ичинде:

кардарларыбыздын бизнесинин өсүшү үчүн

жана алардын узак мөөнөттүү өнүгүүсү үчүн.

Биз кардарлар менен өнөктөштүк мамилелерди түзүп, аларга эл аралык бизнес максаттарын аныктоого, жетүүгө жана туруктуу өнүктүрүүгө жардам беребиз.

Baker Tilly менен кызматташуу аркылуу сиз бирдиктүү байланыш адам аркылуу жана кардар менен өз ара аракеттенүүнүн бирдиктүү модели алкагында глобалдык экспертизаны аласыз.

КОНСАЛТИНГ

САЛЫКТАР

ЮРИДИКАЛЫК

КЫЗМАТТАР

HR КОНСАЛТИНГ

IT АУДИТ

АУДИТ

БУХГАЛТЕРИЯ

2009-жылдан баштап биз Борбордук Азияда Эл аралык аудит стандарттарына, Эл аралык каржылык отчеттуулук стандарттарына, Эл аралык баалоо стандарттарына жана жергиликтүү мыйзамдарга ылайык бухгалтердик, аудитордук, юридикалык, салыктык, маалыматтык коопсуздук, баалоо жана стратегиялык консалтинг кызматтарын көрсөтүп келебиз.

Бейкер Тилли компаниялары Борбордук Азияда Baker Tilly International эл аралык аудиттик жана консалтинг тармагынын көз карандысыз мүчөлөрү болуп саналат – дүйнөдөгү алдыңкы тармактардын бири.

Кубат Кыргыз Республикасынын сертификатталган аудитору болуп саналат жана эл аралык аудитордук компанияларда иштөөнүн бай тажрыйбасына ээ.

Улуу Британиядагы Сертификатталган дипломдук бухгалтерлер ассоциациясынын (FCCA) ардактуу мүчөсү, Кыргыз Республикасынын бухгалтерлер жана аудиторлор бирлигинин мүчөсү жана сертификатталган бухгалтер-практик (CAP).

«Чоң Төрттүн» компанияларында жана эл аралык аудит компанияларында 20 жылдан ашык тажрыйбага ээ.

Кубат Алымукулов, FCCA

Башкаруучу өнөктөш

Альбина Рахмидинова

Өнөктөш, Юридикалык кызматтар

Элдияр Райымкулов

Кеңешчи, Юридикалык кызматтар

Альбина юридикалык фирмаларда жана эл аралык консалтинг компанияларында 16 жылдан ашык тажрыйбага ээ.

Ал корпоративдик укук, салык салуу, M&A келишимдери, контракттар, комплаенс жана мамлекеттик-жеке өнөктөштүк боюнча ар кандай экономика тармактарында стратегиялык консультацияларды камсыз кылат.

Орто Азияда жана Жакынкы Чыгышта ири инвестициялык жана МЖӨ долбоорлорун колдоодо кеңири тажрыйбага ээ.

Элдияр өлкөнүн алдыңкы юридикалык фирмаларында кеңешчи жана улук юрист катары 10 жылдан ашык тажрыйбага ээ, корпоративдик укук, биригүүлөр жана сатып алуулар (M&A), интеллектуалдык менчик, контракттар жана МЖӨ маселелери боюнча стратегиялык консультацияларды камсыз кылат.

Анын тажрыйбасы ар кандай экономика тармактарындагы ири инвестициялык долбоорлор боюнча консультацияларды, мамлекеттик органдар жана контрагенттер менен талаш-тартыштарда кызыкчылыктарды коргоону, ошондой эле укуктук реформаларды иштеп чыгуу жана киргизүүдө катышууну камтыйт. Ал адвокат жана патенттик өкүл.

Baker Tilly командасы жөнүндө

Кыргызстанда

kalymkulov@bakertilly.kg arakhmidinova@bakertilly.kg eraiymkulov@bakertilly.kg

Baker Tilly Intl. Башкы кеңсе 2 London Wall Place, London, GB EC2Y 5AU Тел.: +44 20 3882 2000 info@bakertilly.global

Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары, Ибраимова көчөсү 103, «Виктори» БЦ, 7-кабат Тел./факс: + 996 312 90 05 05 contact@bakertilly.kg

Казакстан Республикасы, Алматы шаары, Аль-Фараби проспектиси, 19, «Нурлы Тау» БЦ, 1Б-403 блок (Аудит), 2Б-201 блок (Консалтинг) Тел./факс: +7 727 311 05 contact@bakertilly.kz

Түркмөнстан T: +993 (12) 95 53 01 Битарап Түркмөнстан шаёлы, 131/ «Чепер халы» БЦ, 2-кабат, Ашхабад, 744000,

Тажикстан Республикасы, Душанбе шаары, 734025, Бохтар көчөсү 37/1, «Бохтар» БЦ, 501-502 офис Т: + 992 (44) 600 46 55 contact@bakertilly.ti

Өзбекстан Республикасы, Ташкент шаары, Олой Бозори көчөсү 59/7 Тел./факс: +998 90 919 2661 sontact@bakertilly.uz

Веб-сайт: https://bakertilly-ca.com

Baker Tilly Бишкек ЖЧК, Baker Tilly Бишкек Консалтинг ЖЧК, Baker Tilly Бишкек Бухгалтерия ЖЧК, Baker Tilly Бишкек Юридикалык ЖЧК компаниялар тобу Baker Tilly Бишкек аталышында иш алып барышат жана Baker Tilly International Ltd глобалдык тармагынын мүчөлөрү болуп саналат, алардын ар бири өз алдынча жана көз карандысыз юридикалык жактар.

РОССИЯ

КЫТАЙ

ПАКИСТАН АФГАНИСТАН ИРАН

Астана

Алматы

Бишкек

Ташкент

Душанбе Ашхабад

Baker Tilly байланыштары

Сканерлеп,

кошумча маалымат алыңыз

Инвестициялык презентация

Толук долбоорлор базасы

жана инвестициялык

сунуштар

invest.gov.kg

Ресми инвестициялык портал

Дарек: Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары, Раззаков көчөсү 8/1 Тел.: +996 (312) 62 38 44 email: mail@invest.gov.kg Invest Kyrgyz AI-чатбот (Telegram): @Investkyrgyzstanbot

Суроолор калдыбы?

Ask the National Investment Agency — we will help you navigate the legal aspects.

НАИге суроо берүү

These materials were prepared by the National Investment Agency together with Baker Tilly, are informational only and do not constitute legal advice. Data is current as of June 2026. Verify against applicable laws and consult the NIA before making decisions.