4. Հարկաբյուջետային կարգավորում

Հարկային բեռի և հարկային դրույքաչափերի տեսանկյունից, Кыргызстанում հարկումը համեմատաբար գրավիչ և հարմար է բիզնեսի համար։ Բացի այդ, Кыргызской Республики հարկային օրենսդրությունը նախատեսում է տարբեր հարկային ռեժիմներ, որոնք հարմարեցված են տարբեր գործունեության տեսակների և պահանջների։ Հարկման ոլորտի հիմնական կարգավորող իրավական ակտը հանդիսանում է 2022 թվականի հունվարի 18-ի № 3 Кыргызской Республики հարկային օրենսգիրքը։

4.1. Ընդհանուր հարկային ռեժիմ

Հիմնական հարկային ռեժիմը կոչվում է ընդհանուր հարկային ռեժիմ, որը նախատեսում է մի քանի հիմնական հարկեր և մի քանի լրացուցիչ հարկեր, որոնք կարող են կիրառվել կախված հարկ վճարողի կողմից իրականացվող գործունեության տեսակներից կամ գործարքներից, ինչպես նաև նրա սեփականության կամ օգտագործման տակ գտնվող որոշակի գույքի առկայությունից։

Հիմնական արտադրանքների շարքում են էթիլային սպիրտը, ալկոհոլային և թեթև ալկոհոլային ըմպելիքները, ջրերը, ծխախոտային արտադրանքները և նավթամթերքները։ Հարկի դրույքաչափերը, ինչպես Հայաստանում արտադրվող, այնպես էլ Հայաստան ներմուծվող արտադրանքի համար, ընդհանուր կանոնով չեն տարբերվում և համընդհանուր են։ Գույքի հարկը գանձվում է շենքերից, սենյակներից, կառույցներից, հողատարածքներից կամ դրանց մասերից, որոնք գտնվում են Кыргызской Республики տարածքում և պատկանում են/օգտագործվում են հարկ վճարողների կողմից, ինչպես նաև փոխանցվում են օգտագործողներին վարձակալության պայմանագրերի հիման վրա։ Кыргызская Республика-ն կնքել է կրկնակի հարկումը բացառելու համաձայնագրեր մոտ 40 երկրի հետ։ Ոսկի, արծաթ, պղինձ, անտիմոն, սնդիկ, վոլֆրամ և կոճղ պարունակող հանքաքարերի, կոնցենտրատների արդյունահանման և վաճառքի գործունեությունը, ինչպես նաև ոսկեգործական խառնուրդի և մաքրված ոսկու, պատրաստի արծաթի, պղնձի, անտիմոնի, սնդիկի, վոլֆրամի և կոճղի արտադրանքը ենթակա է հանքարդյունաբերական և հանքամշակման ձեռնարկությունների եկամտային հարկին։ Այս դեպքում կիրառվում է «զրո» շահութահարկի դրույքաչափ։

4.2. Հատուկ հարկային ռեժիմներ

Ընդհանուր հարկային ռեժիմից բացի, Кыргызской Республики հարկային համակարգը նախատեսում է մի շարք հատուկ հարկային ռեժիմներ։ Ընդհանուր առմամբ, հատուկ հարկային ռեժիմները ենթադրում են հատուկ հարկի/վճարի կիրառումը՝ փոխարեն որոշ հիմնական հարկերի ընդհանուր հարկային ռեժիմում կամ ազատում դրանցից կամ կիրառումը

որոշ հարկերի զեղչված դրույքաչափերի, որոնք նախատեսված են ընդհանուր հարկային ռեժիմով։ Տվյալ հատուկ հարկային ռեժիմի կիրառման հնարավորությունը կամ անհրաժեշտությունը սովորաբար պայմանավորված է սուբյեկտի կարգավիճակով, իրականացվող գործունեության տեսակներով և/կամ նրա գտնվելու վայրով։

Ազատ տնտեսական գոտիներ։ Հեշտացված հարկային համակարգ միավորված հարկի հիման վրա։ Բարձր տեխնոլոգիաների պարկ։

4.3. Այլ պարտադիր վճարներ

Հարկերից բացի, Кыргызской Республики օրենսդրությունը նախատեսում է նաև այլ տեսակի պարտադիր վճարներ, որոնց կիրառումը հիմնականում կախված է իրականացվող գործունեությունից և/կամ կատարվող գործարքներից։ Ընդհանուր ընդունված պարտադիր վճարների տեսակների մեջ, որոնք կիրառվում են գրեթե բոլոր բիզնես սուբյեկտների նկատմամբ՝ անկախ գործունեության ոլորտից, առանձնանում են պետական սոցիալական ապահովագրության ապահովագրական վճարները, որոնք վճարվում են Кыргызской Республики Սոցիալական հիմնադրամին։ Հիմնական դրույքաչափերը կազմում են 27.25%25 և 12.25%26 աշխատավարձերի գումարներից, որոնք հաշվարկվում են աշխատողներին (ներառյալ օտարերկրյա քաղաքացիներին), որոնցից 10%-ը վճարվում է գործատուների կողմից աշխատողների հաշվին (այսինքն՝ պահվում է աշխատավարձից), իսկ 17.25% և 2.25% համապատասխանաբար վճարվում են գործատուների կողմից ամբողջությամբ սեփական միջոցներից։

Հատուկ ֆինանսական ներդրումային տարածք «Տամչի»։ ՍՖԻՏ «Տամչի» սուբյեկտների համար հարկերից ազատման փոխարեն ենթադրվում է սահմանել գրանցման և/կամ գործունեության վճարներ ՍՖԻՏ «Տամչի»-ում, որոնք նման են ԱԶԳ սուբյեկտների և/կամ ՊՎՏ ռեզիդենտների վճարներին։ Գործարքը՝ դա դրամական միջոցների փոխանցման գործողություն է կազմակերպության, անհատ ձեռնարկատիրոջ, օտարերկրյա կազմակերպության մասնաճյուղի/ներկայացուցչության կողմից, որոնք գրանցված են Кыргызской Республики պետական գրանցման մասին օրենսդրության համաձայն, ինչպես նաև օտարերկրյա կազմակերպության կողմից, որը չունի մշտական հաստատություն Кыргызской Հանրապետությունում և անցել է հարկային գրանցում առանց պետական գրանցման՝ բանկի հասցեով, որտեղ բացված է նրա հաշիվը, օտարերկրյա սուբյեկտի հանձնարարությամբ՝ իրենից կամ մեկ այլ օտարերկրյա սուբյեկտից դեպի մեկ այլ օտարերկրյա սուբյեկտ կամ նրա հասցեով։ Պետական բյուջեից ֆինանսավորվող կազմակերպությունների, պետական նշանակության հանքավայրերի օգտատերերի, ալկոհոլային, ծխախոտային արտադրանքի և վառելիքի արտադրողների և ներմուծողների, բջջային կապի օպերատորների, ինտերնետ-պրովայդերների, առևտրային բանկերի, մասնագիտացված ֆինանսական-վարկային հաստատությունների համար։ Մնացած ձեռնարկատիրական սուբյեկտների և ոչ առևտրային կազմակերպությունների համար։