Ишкердик ишмердүүлүктүн түрлөрү

Чет өлкөлүк юридикалык жактардын филиалдары жана өкүлчүлүктөрү

Чет өлкөлүк компаниялардын филиалдары жана өкүлчүлүктөрү Кыргыз Республикасынын юридикалык жактары болуп саналбайт. Алар аларды түзгөн юридикалык жактардын мүлкүнө ээ болушат жана алар бекиткен жоболордун негизинде аракеттенет. Кыргыз Республикасынын мыйзамы филиалдар жана өкүлчүлүктөрдүн ортосунда айырмачылыктарды жүргүзөт. Өкүлчүлүктөр чет өлкөлүк юридикалык жактын гана өкүлчүлүгүн жана кызыкчылыктарын коргоону ишке ашырат, анын атынан келишим түзөт жана башка юридикалык аракеттерди жасайт. Филиалдар чет өлкөлүк юридикалык жактын функцияларынын бардыгын же бир бөлүгүн, анын ичинде өкүлчүлүктүн милдеттерин ишке ашырат. Филиал жана өкүлчүлүктөрдүн өкүлдөрү башкы (негизги) коом тарабынан берилген ишенимдердин негизинде аракеттенишет.

Кыргыз Республикасынын мыйзамына ылайык [1] филиалдар жана өкүлчүлүктөр Кыргыз Республикасынын мыйзамы боюнча юридикалык жактарга берген укуктарга жана милдеттерге ээ, анын ичинде:

  • Банк эсептерин ачууга жана каалаган валютадагы төлөмдөрдү башкарууга;
  • Жергиликтүү персоналды жалдоого;
  • Чет өлкөлүк персоналды жалдоого жана ага ылайык, алар үчүн иштөөгө уруксат алууга;
  • Жергиликтүү жана чет өлкөлүк компаниялар менен кайсы гана болбосун макулдашуу укук мамилелерин түзүүгө жана өзүнө жергиликтүү жана чет өлкөлүк валюта менен төлөмдөргө байланышкан кайсы гана болбосун келишимдер боюнча милдеттеме алууга\ишке ашырууга укуктуу;
  • Кыймылсыз мүлк  сатып алууга/ижарага жалдоого уруксат алууга укуктуу.

 

Кыргыз Республикасынын мыйзамы ошондой эле филиалдар жана өкүлчүлүктөргө карата бир катар чектөөлөрдү камтыйт. Филиал же өкүлчүлүк иштеген мезгил негизги компаниянын өкүм сүрүү мезгили менен чектелген. Ошондой эле филиал же өкүлчүлүк ишмердүүлүктүн белгилүү бир түрлөрүн ишке ашыруу үчүн же кызматтын белгилүү бир түрлөрүн көрсөтүү үчүн лицензия ала алышпайт.

Филиалдарды жана өкүлчүлүктөрдү каттоо

Эркин экономикалык аймактардын аймагында түзүлгөн филиалдар жана өкүлчүлүктөрдөн тышкары Кыргыз Республикасынын аймагында жайгашкан филиалдар жана өкүлчүлүктөр милдеттүү эсепке алуу каттоосуна таандык.

Юридикалык жактардын филиалдарын жана өкүлчүлүктөрүн каттоо Кыргыз Республикасынын Юстиция министрлиги же анын бөлүмдөрү тарабынан ишке ашырылат[2]. Каттоо максатында юридикалык жак төмөндөгү документтерди алып келиши керек[3]:

  1. Каттоо тууралуу арыз;
  2. Чет өлкөлүк юридикалык жактын толук укуктуу органынын филиал түзүү же өкүлчүлүк ачуу тууралуу чечими;
  3. Мамлекеттик каттоо (кайра каттоо) тууралуу күбөлүктүн көчүрмөсү;
  4. Мамлекеттик тизмеден легалдаштырылган [4] көчүрмө же чет өлкөлүк юридикалык жак өзүнүн өлкөсүнүн мыйзамы боюнча иштеп жаткан юридикалык жак экендигин күбөлөндүргөн башка документ;
  5. Филиалдын же өкүлчүлүктүн жетекчиси катары чыгып жаткан жеке адамдын паспортунун көчүрмөсү (же Кыргыз Республикасынын мыйзамына ылайык өздүгүн күбөлөндүрүүчү документ катары таанылган башка документ).

Чет өлкөлүк банктын филиалын же өкүлчүлүгүн ачууда Кыргыз Республикасынын Улуттук банкынын уруксаты талап кылынат.

Финансылык-кредиттик мекемелердин, чет өлкөлүк же эл аралык уюмдардын филиалдарын (өкүлчүлүктөрүн) каттоодо арыз берүүчү каттоочу органга кошумча буларды алып келет:

  • Эки экземплярдан турган филиал (өкүлчүлүк) тууралуу бекитилген жобо;
  • Филиал (өкүлчүлүк) түзүү тууралуу чечим кабыл алган финансылык-кредиттик мекемелердин, чет өлкөлүк же эл аралык уюмдардын түзүүчү документтеринин көчүрмөлөрү.

 

Филиалдарды жана өкүлчүлүктөрдү жоюу

Филиалды (өкүлчүлүктөрдү) жоюу үчүн каттоочу органга төмөндөгү документтерди берүү керек: [5]

  1. Каттоо тууралуу арыз;
  2. Филиалды (өкүлчүлүк) жоюу тууралуу ыйгарым укуктуу органдын же соттун чечими;
  3. Филиалды (өкүлчүлүктөрдү) эсепке каттоо (кайра каттоо) тууралуу күбөлүктүн түп нускасы;
  4. Эсепти (эсептерди) жабуу тууралуу банктан маалымдама;
  5. Ички иштер органдарынан филиалдын (өкүлчүлүктүн) мөөр жана штамптарын тапшыргандыгы тууралуу маалымдама;
  6. Кыргыз Республикасынын Социалдык фондунун салык жана чогултуулар боюнча карызынын жоктугу тууралуу маалымдама;
  7. Кыргыз Республикасынын Социалдык фондунун камсыздоо взностору боюнча карызынын жоктугу тууралуу маалымдамасы.

 

Филиалдарды (өкүлчүлүктөрдү) эсептик каттоо, ошондой эле алардын жоюлушун каттоо Кыргыз Республикасынын Юстиция министрлиги жана бөлүмдөрү тарабынан ишке ашырылат.